Overslaan en naar de inhoud gaan

Nieuwe BioClock-review: inzichten in circadiane ritmes bij intensive-carepatiënten

oktober 19, 2026

Ook tijdens kritieke ziekte blijft de biologische klok een belangrijke rol spelen. Daarom is het belangrijk om 24-uurs ritmes bij patiënten op de intensive care goed in kaart te kunnen brengen. Een nieuwe review van BioClock-onderzoekers laat zien hoe 24-uursritmes bij intensive care patiënten worden gemeten, wat deze metingen ons vertellen en hoe het onderzoek op dit gebied verder kan worden verbeterd.

Voor de review analyseerden onderzoekers Floor Hiemstra, Lot van Winden, Laura Kervezee en hun collega’s 35 wetenschappelijke publicaties met gegevens van bijna 288.000 patiënten op intensive careafdelingen (IC). De meeste studies onderzochten ritmes in lichaamstemperatuur, hartslag en bloeddruk. Uit deze studies blijkt dat dagelijkse ritmes bij veel IC-patiënten nog steeds te detecteren zijn, ondanks de verstorende omstandigheden van een ziekenhuisomgeving.

Afwijkende ritmes

Tegelijkertijd laten veel studies zien dat deze ritmes afwijken van wat normaal wordt gezien bij gezonde mensen. Zo zijn ritmes regelmatig verzwakt of verschoven in de tijd. Dat past bij eerdere aanwijzingen dat kritieke ziekte en de IC-omgeving de biologische klok ernstig kunnen verstoren.

De review laat ook zien dat kenmerken van deze ritmes samenhangen met klinische uitkomsten, zoals sterfte en duur van de opname. Hoe die verbanden precies moeten worden geïnterpreteerd, is echter nog onduidelijk. Sterkere of zwakkere ritmes blijken niet altijd een eenduidige betekenis te hebben. Mogelijk weerspiegelen ze niet alleen de toestand van de biologische klok, maar ook de ernst van de ziekte zelf.

Meer standaardisatie

Een belangrijke conclusie van de onderzoekers is dat studies momenteel sterk verschillen in de manier waarop 24-uursritmes worden geanalyseerd. Daardoor zijn de resultaten lastig met elkaar te vergelijken. Meer standaardisatie van analysemethoden is volgens de auteurs nodig om de rol van de biologische klok op de intensive care beter te begrijpen.

De review onderstreept de potentie van routinematig verzamelde patiëntgegevens voor circadiaan onderzoek. Omdat vitale functies op de IC continu worden gemeten, bieden deze gegevens een unieke kans om biologische ritmes bij ernstig ziekte patiënten beter te begrijpen, continu te monitoren en in de toekomst de zorg beter af te stemmen op het natuurlijke dag-nachtritme van patiënten.

Lees het volledige artikel hier.


NWO logo



The BioClock Consortium is funded by the NWA-ORC programme of the Dutch Research Council (NWO; project number 1292.19.077).